عدم تقارن پستان در ماموگرافی به چه معناست؟

معنی عدم تقارن پستان در برگه جواب ماموگرافی چیست؟

تیم تولید محتوایی ایران نوبت 1405/06/15

عدم تقارن پستان در ماموگرافی به چه معناست؟ اگر بخشی از یک پستان نسبت به پستان دیگر سفیدتر یا متراکم‌تر دیده شود یا حجم بافت غددی آن بیشتر به نظر برسد آسیمتری گفته می‌شود. در این مقاله معنای دقیق این گزارش و راهنمای پیگیری آن را بخوانید.

عدم تقارن پستان در ماموگرافی

عدم تقارن پستان در ماموگرافی اصطلاحی تخصصی در حوزه رادیولوژی است که به تفاوت در تراکم حجم یا توزیع بافت غددی یک پستان در مقایسه با پستان مقابل یا تغییر آن نسبت به تصاویر سال‌های گذشته اشاره دارد.در روند تفسیر غربالگری پزشک رادیولوژیست کلیشه‌های هر دو سینه را مانند تصویری آینه‌ای روبه‌روی یکدیگر قرار می‌دهد تا هرگونه تفاوت سایه خطوط و کانون‌های نامشابه را با دقت بسیار بالا مقایسه و بررسی نماید. زمانی که ناحیه‌ای از یک پستان در تصویر رادیولوژی متراکم‌تر یا اصطلاحاً «سفیدتر» از نقطه قرینه در سمت مقابل به نظر برسد. عنوان بالینی عدم تقارن در برگه گزارش ثبت می‌گردد. با این حال ثبت چنین عبارتی هرگز به معنای وجود بیماری خطرناک یا بدخیم نبوده و نباید زمینه‌ساز ترس و اضطراب شود. بنابراین ناهماهنگی جزئی در فرم بافت کاملاً طبیعی است. در واقعیت در بیش از نود درصد مواقع گزارش عدم تقارن صرفاً یک خطای خط دید ناشی از فشرده‌سازی پستان زیر دستگاه و روی‌هم‌افتادگی لایه‌های بافت غددی نرمال است که منظره‌ای کدرتر از حد معمول پدید می‌آورد. علاوه بر این عواملی مانند نوسانات هورمونی ماهانه تغییرات بافتی فیبروکیستیک کیست‌های ساده جای زخم جراحی‌های قبلی و چربی‌های موضعی نیز می‌توانند این سایه نامتقارن را در تصویر ایجاد کنند. در چنین شرایطی سیستم استاندارد رادیولوژی بیمار را وارد یک مرحله بازبینی دقیق‌تر می‌کند تا با انجام معاینات ساده بعدی هرگونه ابهام بافتی کاملاً برطرف گردد. رادیولوژیست‌ها به منظور تفکیک یک هم‌پوشانی بی‌خطر بافتی از یک ضایعه پنهان معمولاً درخواست سونوگرافی مکمل یا رادیولوژی پستان تشخیصی با فشرده‌سازی موضعی و زاویه‌های ویژه می‌کنند. هدف اصلی از بررسی این تفاوت‌های بافتی رسیدن به آرامش خاطر قطعی و تشخیص دقیق است .

مهم‌ترین علل نامتقارن شدن بافت سینه

مهم‌ترین علل نامتقارن شدن بافت سینه

تغییرات فیبروکیستیک و هورمونی

نوسانات هورمونی در طول دوره قاعدگی بارداری یائسگی یا مصرف داروهای هورمونی روی بافت غددی سینه تأثیر مستقیم می‌گذارند. این تغییرات ممکن است در یک بخش از سینه تجمع بیشتری پیدا کرده و باعث متراکم‌تر دیده شدن آن ناحیه نسبت به سینه مقابل شوند. تغییرات فیبروکیستیک کاملاً طبیعی و خوش‌خیم هستند و معمولاً با درد یا سفت شدن دوره‌ای سینه همراه می‌شوند.

خطای موقعیت‌گیری بیمار حین تصویربرداری

گاهی علت عدم تقارن خود بافت سینه نیست بلکه نحوه قرارگیری بیمار زیر دستگاه رادیولوژی پستان و میزان فشرده‌سازی آن است. اگر سینه در یک زاویه چرخش کمی داشته باشد یا لایه‌های بافت غددی روی هم بیافتند تصویر متراکم‌تر و کدرتری ایجاد می‌شود. این نوع عدم تقارن صرفاً یک خطای اپتیکی و تصویربرداری است که با تکرار عکس در وضعیت مناسب کاملاً برطرف می‌گردد.

جراحی نمونه‌برداری و اسکار قبلی

هرگونه سابقه جراحی زیبایی تخلیه کیست نمونه‌برداری (بیوپسی) یا حتی ضربه‌های شدید قدیمی می‌تواند باعث ایجاد بافت اسکار (جای زخم) در سینه شود. این بافت در کلیشه رادیولوژی پستان متراکم‌تر دیده شده و شکل طبیعی بافت مجاور را تغییر می‌دهد. رادیولوژیست با تطبیق محل اسکار رو پوست و سوابق پزشکی بیمار این عدم تقارن ناشی از جراحی را از سایر ضایعات تشخیص می‌دهد.

کیست‌های ساده و توده‌های خوش‌خیم

وجود کیست‌های حاوی مایع فیبروآدنوم‌ها (توده‌های خوش‌خیم شایع در جوانان) یا لیپوم‌ها می‌توانند ساختار قرینه سینه را تغییر دهند. این ضایعات غیرسرطانی با اشغال فضای بافتی یا پررنگ‌تر نشان دادن یک ناحیه در عکس رادیولوژی پستان به صورت عدم تقارن کانونی یا ساده ظاهر می‌شوند. سونوگرافی مکمل به‌راحتی می‌تواند ماهیت مایع (کیست) یا توپر (سولید) بودن این توده‌های خوش‌خیم را مشخص کند.

احتمال وجود ضایعات بدخیم

در موارد نادر عدم تقارن (به‌ویژه از نوع عدم تقارن در حال پیشرفت نسبت به عکس‌های سال‌های قبل) می‌تواند نخستین نشانه از وجود یک توده بدخیم یا سرطان پستان باشد. در این شرایط بافت سرطانی با ایجاد تراکم غیرطبیعی کشیدگی معماری بافت یا سایه ناهمگون در تصویر مشخص می‌شود. بررسی دقیق‌تر با توموسنتز سه‌بعدی سونوگرافی یا بیوپسی در این موارد برای نفی یا اثبات بدخیمی الزامی است.

انواع الگوهای نامتقارن بر اساس سیستم BI-RADS

انواع الگوهای نامتقارن بر اساس سیستم BI-RADS

عدم تقارن ساده یا یک‌طرفه: این نوع عدم تقارن فقط در یک زاویه و نمای رادیولوژی پستان دیده می‌شود و در نمای دیگر ناپدید می‌گردد. علت آن معمولاً خطای روی‌هم‌افتادگی لایه‌های طبیعی بافت سینه زیر فشار دستگاه است و نشان‌دهنده ضایعه واقعی یا خطرناک نیست.
عدم تقارن کلی یا عمومی: در این حالت حجم زیادی از بافت غددی یک پستان نسبت به پستان مقابل به صورت گسترده و یکنواخت بزرگ‌تر یا متراکم‌تر دیده می‌شود. این مسئله معمولاً یک ویژگی مادرزادی و تنوع آناتومیک طبیعی بدن فرد بوده و فاقد توده موضعی است.
عدم تقارن کانونی : عدم تقارن کانونی در هر دو نمای رادیولوژی پستان در یک نقطه مشخص دیده می‌شود اما لبه‌ها و مرزهای مشخص یک توده واقعی را ندارد. برای بررسی دقیق‌تر و اطمینان از عدم وجود کیست یا فیبروآدنوم معمولاً انجام سونوگرافی تکمیلی توصیه می‌شود.
عدم تقارن در حال پیشرفت یا رونده: این نوع زمانی گزارش می‌شود که یک بخش از بافت سینه در مقایسه با تصاویر سال‌های قبل متراکم‌تر یا بزرگ‌تر شده باشد. از میان انواع عدم تقارن این مورد از نظر تشخیصی اهمیت بالایی دارد و نیازمند پیگیری جدی و نمونه‌برداری برای رد بدخیمی است.

اقدامات تکمیلی پس از تشخیص عدم تقارن سینه

اقدامات تکمیلی پس از تشخیص عدم تقارن سینه

ماموگرافی تشخیصی و نماهای اختصاصی

نخستین اقدام پس از مشاهده عدم تقارن در ماموگرافی غربالگری انجام رادیولوژی پستان تشخیصی با نماهای متمرکز و بزرگ‌نمایی (Spot Compression) است. در این تکنیک با اعمال فشار موضعی و دقیق بر روی همان ناحیه خاص لایه‌های بافت سینه از یکدیگر باز می‌شوند. اگر سایه ایجادشده ناشی از هم‌پوشانی بافت طبیعی باشد، در این عکس‌ها محو می‌شود و خطای تصویربرداری به‌راحتی رد خواهد شد.
برای انجام ماموگرافی در فردیس کرج مرکز رادیولوژی و سونوگرافی دکتر موسی طهمورسی با بهره‌گیری از تجهیزات پیشرفته دیجیتال و کادر مجرب، خدمات غربالگری و تشخیصی پستان را با بالاترین دقت و کمترین دوز اشعه به بانوان محترم ارائه می‌دهد.

سونوگرافی تکمیلی پستان

سونوگرافی بهترین و در دسترس‌ترین روش برای ارزیابی تکمیلی ناحیه نامتقارن به‌ویژه در بانوانی با بافت سینه متراکم است. این روش بدون اشعه به رادیولوژیست امکان می‌دهد تا ماهیت درونی بافت را مشاهده کرده و تشخیص دهد که آیا این ناحیه فقط یک تجمع چربی یا غددی ساده است، یا کیستی پر از مایع و یا توده‌ای توپر (سولید) در آن نقطه وجود دارد.
چنانچه به دنبال سونوگرافی در فردیس کرج هستید مرکز دکتر طهمورسی با تمرکز بر شفافیت تصاویر تشخیصی و دقت در تفسیرِ یافته‌های بالینی بهترین مرجع برای بررسی‌های سلامت چک‌آپ‌های دوره‌ای و سونوگرافی‌های تخصصی شماست.

ام‌آر‌آی پستان در موارد مبهم

ام‌آر‌آی (MRI) پستان با تزریق ماده حاجب یک روش تصویربرداری بسیار پیشرفته است که در شرایط خاص و در صورت باقی ماندن ابهام پس از رادیولوژی پستان و سونوگرافی به کار می‌رود. این روش الگوی خون‌رسانی عروقی در بافت نامتقارن را با وضوح فوق‌العاده نمایش می‌دهد و به تفکیک دقیق بافت‌های غیرطبیعی مشکوک از تغییرات فیزیولوژیک کمک می‌کند هرچند برای همه بیماران ضرورت ندارد.

الاستوگرافی پستان ارزیابی سفتی بافت

الاستوگرافی پستان یک تکنولوژی نوین و پیشرفته در کنار سونوگرافی است که میزان سفت یا نرم بودن (کشش‌پذیری) ناحیه نامتقارن را اندازه‌گیری می‌کند. از آنجایی که بافت‌های بدخیم معمولاً سفت‌تر از بافت‌های نرمال و خوش‌خیم هستند، الاستوگرافی با نقشه‌برداری رنگی از سختی بافت، به پزشک کمک می‌کند تا با دقت بیشتری درباره ضرورت بیوپسی تصمیم‌گیری کرده و از نمونه‌برداری‌های غیرضروری در موارد خوش‌خیم جلوگیری کند.
برای انجام الاستوگرافی پستان در کرج هستید مرکز دکتر طهمورسی با بهره‌گیری از پیشرفته‌ترین دستگاه‌های الاستوگرافی، سفتی بافت نامتقارن سینه را با بالاترین دقت می‌سنجد. این بررسی تخصصی به تفکیک ضایعات خوش‌خیم از موارد مشکوک کمک کرده و بیماران را از انجام بیوپسی‌های غیرضروری بی‌نیاز می‌سازد.

ضرورت یا عدم ضرورت بیوپسی

نمونه‌برداری پستان تنها زمانی انجام می‌شود که پس از انجام رادیولوژی پستان تشخیصی و سونوگرافی، ضایعه‌ای با ویژگی‌های مشکوک یا تغییر شکل رونده در بافت پایدار بماند. در بیش از ۹۰ درصد موارد عدم تقارن اصلاً نیازی به بیوپسی نیست. اما اگر پزشک انجام آن را لازم بداند این کار با یک بی‌حسی موضعی ساده و با هدایت سونوگرافی انجام می‌شود تا تشخیص قطعی پاتولوژی حاصل گردد.

نتیجه‌گیری

عدم تقارن پستان در ماموگرافی یکی از نشانه‌های شایع رادیولوژیک است که در غالب شرایط ناشی از نحوه قرارگیری سینه زیر دستگاه، اثرات هورمونی، بافت متراکم فیبروگلندولار یا تغییرات خوش‌خیم است. این واژه به تنهایی به معنای وجود بیماری خطرناک نیست، بلکه زنگ هشداری برای نگاه دقیق‌تر متخصص به تصویر به حساب می‌آید. مهم‌ترین گام حفظ آرامش همراه داشتن رادیولوژی پستان سال‌های گذشته و انجام تصویربرداری‌های تکمیلی مانند نمای اختصاصی یا سونوگرافی تحت نظر رادیولوژیست مجرب است. مرکز رادیولوژی و سونوگرافی دکتر طهمورسی، بهترین تصویربرداری در فردیس کرج است که با تکیه بر تجربه بالا پزشكان ، تجهیزات پیشرفته و دقت تشخیصی فوق‌العاده خدماتی متمایز ارائه می‌دهد. در این مرکز، پرسنل حرفه‌ای صبور و خوش‌برخورد با ایجاد محیطی آرام و همراهی دلسوزانه با مراجعین روند انجام سونوگرافی، ماموگرافی و بررسی‌های تکمیلی پستان را با نهایت دقت و بالاترین کیفیت تشخیص به انجام می‌رسانند. برای رزرو نوبت از این مرکز می‌توانید از طریق دکمه دکمه دریافت نوبت یا شماره تماس 09003651880 اقدام نمایید.

منابع
my.clevelandclinic.org
epos.myesr.org

سوالات متداول

اکثریت قریب به اتفاق موارد عدم تقارن در ماموگرافی کاملاً خوش‌خیم هستند و به دلیل تفاوت‌های ساختاری طبیعی در بافت پستان‌ها ایجاد می‌شوند. رادیولوژیست‌ها بر اساس استانداردهای بین‌المللی (مانند BIRADS) این نواحی را ارزیابی می‌کنند تا اگر ویژگی‌های مشکوکی مشاهده نشد جای هیچ‌گونه نگرانی برای بیمار وجود نداشته باشد.

بسیاری از بانوان به صورت طبیعی تفاوت اندکی در حجم یا اندازه دو پستان دارند که کاملاً عادی است و ارتباطی به بیماری ندارد. اما آنچه در گزارش ماموگرافی به عنوان «عدم تقارن» ذکر می‌شود، منحصراً مربوط به تراکم بافت‌های داخلی و الگوی توزیع غدد است نه سایز ظاهری پستان بنابراین تفاوت در اندازه به تنهایی نشان‌دهنده خطر نیست.

یکی از شایع‌ترین دلایل گزارش عدم تقارن در ماموگرافی پوزیشن‌گیری یا تکنیک فشرده‌سازی نامناسب است. اگر بافت پستان به درستی روی دستگاه کشیده نشود یا فشار به صورت متقارن اعمال نگردد بافت‌های نرمِ سالم روی هم می‌افتند و به اشتباه به صورت یک ناحیه متراکم‌تر یا نامتقارن در تصویرِ دوبعدیِ ماموگرافی جلوه می‌کنند.

لیست نظرات

سمیه احمدی

من سونوگرافی در مرکز دکتر طهمورسی انجام دادم و راضی بودم. دستگاه‌هاش کاملاً به‌روز و جدید بود و پزشک‌هاش خیلی با تجربه هستند. پرسنل هم خیلی خوب و خوش‌برخورد بودن.

زینب طلائی

واقعاً از این مرکز راضی بودم. سونوگرافی در مرکز دکتر طهمورسی انجام دادم دستگاه‌هاش کاملاً به‌روزه پزشک‌هاش خیلی با تجربه هستن همه چیز سریع و با کیفیت انجام شد.

كیانا خدریان

واقعاً از خدماتی که گرفتم راضی بودم. سونوگرافی در مرکز دکتر طهمورسی انجام دادم. دستگاه‌هاش خیلی به‌روز و دقیق هست. پرسنلش هم خیلی خوب و با احترام رفتار می‌کنن. خیالم از بابت تشخیص اینجا کاملاً راحته.


دکتر موسی طهمورسی - بهترین مرکز رادیولوژی و سونوگرافی در کرج