لوله‌گذاری مایع پلور در درمان کدام مشکلات ریوی کاربرد دارد؟

لوله‌گذاری مایع پلور در درمان چه مشکلات ریوی مورد استفاده قرار می‌گیرد؟
تیم تولید محتوای ایران نوبت
1404/09/04

درمان مشکلات ریوی با لوله‌گذاری مایع پلور

درمان مشکلات ریوی با لوله‌گذاری مایع پلور
لوله‌گذاری مایع پلور روشی مهم در رادیولوژی مداخله‌ای است که برای خارج کردن مایع، خون، چرک یا هوا از اطراف ریه انجام می‌شود. تجمع این مواد باعث تنگی نفس و درد می‌شود و لوله‌گذاری با کمک تصویربرداری دقیقی مثل سونوگرافی یا سی‌تی‌اسکن به‌سرعت تنفس بیمار را بهتر کرده و از پیشرفت بیماری جلوگیری می‌کند. در ادامه مشکلات ریوی‌ای که با این روش درمان می‌شوند را به صورت کامل بررسی می‌کنیم.

درمان تجمع مایع پلور (پلورال افیوژن)

تجمع مایع در فضای پلور یکی از شایع‌ترین دلایلی است که نیاز به لوله‌گذاری دارد. این مایع می‌تواند ناشی از نارسایی قلبی، مشکلات کلیوی، بیماری کبدی، عفونت‌ها یا سرطان باشد. زمانی که حجم مایع زیاد شود بیمار دچار تنگی نفس و احساس فشار در قفسه سینه می‌شود. تخلیه مایع با لوله‌گذاری باعث باز شدن ریه و بهبود تنفس می‌گردد.

درمان پنوموتوراکس یا وجود هوا در فضای پلور

وقتی هوا وارد فضای اطراف ریه شود ریه روی‌هم‌خوابیده و عملکرد خود را از دست می‌دهد. این مشکل ممکن است به علت ضربه، بیماری‌های ریوی یا حتی خودبه‌خود ایجاد شود. لوله‌گذاری پلور در این شرایط کمک می‌کند هوا تخلیه شود و ریه مجدد باز گردد.

درمان امپیما یا عفونت چرکی فضای پلور

اگر چرک در فضای پلور جمع شود خطر عفونت شدید و آسیب به ریه وجود دارد. لوله‌گذاری برای تخلیه چرک بهترین روش درمان است و در کنار آنتی‌بیوتیک تجویز می‌شود.

درمان هموتوراکس یا تجمع خون در فضای پلور

در آسیب‌های قفسه سینه یا برخی بیماری‌ها ممکن است خون در فضای پلور جمع شود که در این حالت بیمار به سرعت دچار تنگی نفس و افت فشار می‌شود. تخلیه خون به کمک لوله‌گذاری ضروری است.

کمک به تشخیص بیماری‌ها

در برخی موارد لوله‌گذاری برای نمونه‌برداری یا جمع‌آوری نمونه‌های دقیق از مایع پلور استفاده می‌شود تا علت تجمع مایع مشخص شود. اگر قصد انجام نمونه‌برداری در کرج را دارید می‌توانید به مرکز مجهز دکتر موسی طهمورسی مراجعه کنید.

نقش تصویربرداری

نقش تصویربرداری
نقش تصویربرداری در لوله‌گذاری مایع پلور بسیار مهم و تعیین‌کننده است زیرا محل دقیق تجمع مایع یا هوا در فضای پلور همیشه با معاینه ساده قابل تشخیص نیست. تصویربرداری به پزشک کمک می‌کند تا مسیر ورود لوله را با دقت انتخاب کند و از برخورد به ریه، عروق بین‌دنده‌ای یا سایر بافت‌های حساس جلوگیری شود. معمولاً اولین و بهترین روش برای تعیین محل تجمع مایع سونوگرافی است. سونوگرافی به دلیل قابلیت نمایش زنده و بدون اشعه می‌تواند عمق، اندازه، شکل و محل دقیق مایع را مشخص کند. این ویژگی باعث می‌شود لوله با حداقل خطا وارد فضای پلور شود.

در موارد پیچیده‌تر مانند چسبندگی‌های پلور یا تجمع‌های محدود از سی‌تی‌اسکن استفاده می‌شود. سی‌تی‌اسکن جزئیات دقیق ساختار قفسه سینه را نشان می‌دهد و در انتخاب مسیر صحیح برای ورود لوله بسیار مؤثر است. در پنوموتوراکس یا وجود هوا در پلور نیز تصویربرداری می‌تواند میزان و محل تجمع هوا را مشخص کند.

تصویربرداری نه تنها قبل از لوله‌گذاری بلکه در حین انجام این روش نیز کاربرد دارد. هدایت مستقیم با سونوگرافی سبب می‌شود پزشک از موقعیت لحظه‌ای سوزن و لوله آگاه باشد و آن را در مسیر درست هدایت کند. پس از پایان کار نیز یک رادیوگرافی کنترل انجام می‌شود تا از قرارگیری صحیح لوله و عملکرد مناسب آن اطمینان حاصل شود.

به طور کلی استفاده از تصویربرداری ایمنی لوله‌گذاری پلور را چند برابر می‌کند، احتمال عوارض را کاهش می‌دهد و نتایج درمانی بهتری برای بیمار به همراه دارد.

مراحل انجام

مراحل انجام
مراحل انجام لوله‌گذاری پلور معمولاً به صورت زیر انجام می‌شود و در مراکز مجهز با هدایت تصویربرداری سونوگرافی یا CT دقت و ایمنی آن بسیار بیشتر است:
ارزیابی اولیه بیمار: پزشک ابتدا علائم، سابقه بیماری و نتایج تصویربرداری را بررسی می‌کند تا محل و میزان تجمع مایع یا هوا مشخص شود.
انتخاب محل مناسب با تصویربرداری: با استفاده از سونوگرافی یا سی‌تی‌اسکن بهترین نقطه برای ورود لوله تعیین می‌شود تا احتمال آسیب به ریه یا عروق به حداقل برسد.
آماده‌سازی پوست و استریل کردن محل: محل ورود لوله کاملاً استریل و ضدعفونی می‌شود تا از عفونت جلوگیری شود.
بی‌حسی موضعی: برای کاهش درد از بی‌حسی موضعی استفاده می‌شود و بیمار معمولاً کاملاً هوشیار است.
ایجاد یک برش کوچک: یک برش چند میلی‌متری روی پوست ایجاد می‌شود تا مسیر ورود لوله فراهم شود.
ورود لوله پلور: لوله به آرامی و با هدایت تصویربرداری وارد فضای پلور می‌شود تا به محل تجمع مایع یا هوا برسد.
اتصال لوله به سیستم تخلیه: پس از قرارگیری صحیح لوله به دستگاه مخصوص تخلیه متصل می‌شود تا مایع، خون، هوا یا چرک به تدریج خارج شود.
تثبیت لوله روی پوست: برای جلوگیری از جابه‌جایی، لوله با بخیه یا چسب مخصوص ثابت می‌شود.
تصویربرداری کنترل: پس از پایان کار یک عکس رادیولوژی یا سونوگرافی انجام می‌شود تا از قرارگیری صحیح لوله و شروع تخلیه اطمینان حاصل شود.
مراقبت پس از لوله‌گذاری: محل ورود لوله بررسی می‌شود و بیمار تحت نظر قرار می‌گیرد تا تخلیه کامل انجام شود و علائم بهبود پیدا کند.

مراقبت‌های پس از لوله‌گذاری

مراقبت‌های پس از لوله‌گذاری
مراقبت‌های پس از این روش درمانی بسیار مهم است تا روند تخلیه به‌درستی انجام شود و از بروز عوارض جلوگیری گردد. مهم‌ترین نکات شامل موارد زیر است:

بررسی منظم محل ورود لوله

بیمار یا پرستار باید محل قرارگیری لوله را مرتب چک کند تا علائمی مثل قرمزی، تورم، ترشح یا درد غیرطبیعی مشاهده نشود. این نشانه‌ها می‌توانند علامت شروع عفونت باشند.

ثابت نگه داشتن لوله

هرگونه کشش ناگهانی یا حرکت شدید ممکن است باعث جابه‌جایی لوله شود. بنابراین باید از کشیده شدن یا گیر کردن لوله به لباس و تخت جلوگیری شود.

مراقبت از پانسمان

پانسمان باید تمیز و خشک بماند. در صورت خیس شدن باید سریعاً تعویض شود تا احتمال عفونت کاهش یابد.

توجه به میزان و نوع ترشحات

معمولاً ظرف تخلیه باید زیر سطح قفسه سینه قرار گیرد. تغییر رنگ، افزایش ناگهانی حجم یا بوی نامطبوع ترشحات باید به پزشک گزارش شود.

کنترل تنفس و علائم حیاتی

بهبود تدریجی تنفس، کاهش درد و برطرف شدن احساس فشار نشانه عملکرد مناسب لوله است. اما اگر تنگی نفس بیشتر شود احتمال انسداد یا جابه‌جایی لوله وجود دارد.

انجام تصویربرداری کنترل

پس از لوله‌گذاری و در روزهای بعد، تصویربرداری برای بررسی باز شدن ریه و میزان تخلیه انجام می‌شود.

محدودیت در برخی فعالیت‌ها

بیمار باید از حرکات شدید، خوابیدن روی سمت لوله و دوش گرفتن بدون پوشش مناسب محل پرهیز کند.

مراجعه به پزشک در زمان مناسب

در صورت تب، درد شدید، خروج خون زیاد یا توقف کامل تخلیه باید سریعاً به پزشک مراجعه شود.
مراقبت‌های پس از لوله‌گذاری

جمع‌بندی

لوله‌گذاری مایع پلور یکی از روش‌های بسیار مهم در درمان مشکلات ریوی مانند تجمع مایع، هوا، خون یا چرک در فضای پلور است. این روش می‌تواند به سرعت باعث بهبود تنفس و جلوگیری از عوارض شدید شود. استفاده از تصویربرداری در این فرایند دقت و ایمنی روش را افزایش می‌دهد و نقش کلیدی در نتیجه درمان دارد. شناخت بیماری‌هایی که نیاز به لوله‌گذاری دارند می‌تواند به بیماران کمک کند تا در زمان مناسب اقدام کنند و از بروز مشکلات جدی جلوگیری شود.
مرکز تصویربرداری دکتر موسی طهمورسی با بهره‌گیری از تجهیزات پیشرفته سونوگرافی، رادیولوژی و روش‌های دقیق رادیولوژی مداخله‌ای آماده ارائه خدمات تخصصی در تشخیص و درمان مشکلات پلور است. انجام لوله‌گذاری با هدایت تصویربرداری باعث کاهش عوارض و افزایش سرعت درمان می‌شود. تیم متخصص این مرکز تلاش می‌کند بیماران در محیطی امن، دقیق و استاندارد خدمات لازم را دریافت کنند و روند درمان با بالاترین کیفیت انجام شود. چنانچه قصد رزرو نوبت را دارید می‌توانید از طریق دکمه دریافت نوبت یا شماره تماس 09003651880 اقدام نمایید.


منابع
recapem.com
clevelandclinic.org

معمولا با بی‌حسی موضعی انجام می‌شود و درد قابل تحمل است.

اگر توسط متخصص و با تصویربرداری انجام شود خطر آن بسیار کم است.

بسته به علت تجمع معمولا از چند روز تا یک هفته.

لیست نظرات

نرگس طاهری

من دقیقا دنبال همچین اطلاعاتی بودم

سارا احمدی

خیلی خوب توضیح داده بودین ممنون

شادی محسنی

برای من واقعا کمک کننده بود


دکتر موسی طهمورسی - بهترین مرکز رادیولوژی و سونوگرافی در کرج